Portal:Astronomia – Wiki

Portal:Astronomia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Astronomia
    w polskojęzycznej Wikipedii

Q space.svg
A cóż piękniejszego nad niebo, które przecież ogarnia wszystko co piękne?...
Mikołaj Kopernik

Ta strona to portal dla wikipedystów zainteresowanych zagadnieniami z zakresu astronomii, jej historią, jak i wydarzeniami bieżącymi.

Astronomia - nauka o ciałach niebieskich, ich budowie, ruchach, pochodzeniu i ewolucji oraz o materii rozproszonej w przestrzeni kosmicznej (zwanej też kosmosem).


Aktualności
Artystyczna wizja układu GJ 667

2 lutego – odkryto Gliese 667 Cc (GJ 667Cc), czwartą znaną planetę pozasłoneczną znajdującą się w ekosferze macierzystej gwiazdy. Spośród znanych planet jest ona najprawdopodobniej najbardziej sprzyjająca powstaniu życia. GJ 667C znajduje się w odległości 22 lat świetlnych od Słońca co czyni z niej jedną z najbliższych nam gwiazd. (Space.com)

27 stycznia – planetoida 2012 BX34 przeleciała w odległości 60 tysięcy kilometrów od Ziemi (universetoday.com)

12 stycznia – w czasopiśmie Nature opublikowano pracę, według której częstotliwość występowania planet pozasłonecznych jest znacznie wyższa niż do tej pory przypuszczano. Zdaniem autorów średnia liczba planet wokół gwiazdy w Drodze Mlecznej wynosi około 1,6. (Nature, ESO)

Artystyczna wizja układu planetarnego gwiazdy KOI-961

11 stycznia – odkryto trzy najmniejsze znane do tej pory planety pozasłoneczne. Najmniejsza z nich ma wymiary porównywalne z Marsem. Wszystkie trzy orbitują wokół gwiazdy pojedynczej KOI-961. (NASA)

7 stycznia - na Ziemi znaleziono znany wcześniej tylko z Księżyca minerał tranquillityite (universetoday.com)

5 stycznia - ogłoszono początek nowego projektu The Hunt for Exomoons with Kepler mającego na celu znalezienie egzoksięzyców - księżyców orbitujących wokół planet pozasłonecznych (harvard.edu)

4 stycznia - ogłoszono odkrycie czterech nowych planet pozasłonecznych - HAT-P-34, HAT-P-35, HAT-P-36 i HAT-P-37 (discovery.com)

2 stycznia - na orbitę Księżyca weszła druga sonda GRAIL (NASA)

31 grudnia – pierwsza z dwóch sond wysłanych w ramach misji GRAIL weszła pomyślnie na orbitę wokół Księżyca (NASA)

21 grudnia - ogłoszono odkrycie jednej z najbardziej odległych znanych galaktyk - GN-108036 (NASA)

10 grudnia - całkowite zaćmienie Księżyca widoczne w pełni w środkowej i wschodniej Azji oraz Australii. W Polsce możliwe do zaobserwowania będzie tylko zakończenie zaćmienia. (AstroNEWS)

VFTS 102 - wizja artysty

7 grudnia - w Wielkim Obłoku Magellana odkryto VFTS 102 – najszybciej wirującą znaną gwiazdę (hubblesite.org)

5 grudnia - za pomocą Teleskop Kosmiczny Kepler odkrył swoją pierwszą planetę pozasłoneczną znajdującą się w obrębie ekosfery macierzystej gwiazdy. Kepler-22b okrąża położoną ok 600 ly od Słońca gwiazdę typu widmowego G. (NASA)

26 listopada - z przylądka Canaveral na Florydzie, na pokładzie rakiety Atlas V, w kierunku Marsa wystartowała misja Mars Science Laboratory (Łazik: Curiosity) (NASA)

22 listopada - Sojuz TMA-02M wylądował odłączył się od Międzynarodowej Stacji Kosmicznej i po ok 3,5 godz. wylądował w Kazachstanie (NASA , AstroNEWS)

18 listopada - licznik katalogu znanych planet pozasłonecznych przekroczył 700 obiektów (Astronomia.pl)

17 listopada - nowe analizy zdjęć z sondy Galileo dają mocne poszlaki, że na Europie, księżycu Jowisza istnieją zbiorniki ciekłej wody. (kosmonauta.net)

Model sondy Fobos-Grunt zaprezentowany na targach CeBIT 2011

8 listopada - na pokładzie rakiety Zenit-2FG wystartowała rosyjska sonda kosmiczna Fobos-Grunt, której zadaniem będzie między innymi pobranie próbki gruntu z jednego z księżyców Marsa - Fobosa i powrót na Ziemię (AstroNEWS)

8 listopada - przelot planetoidy 2005 YU55 w odległości ok. 325 tys. km od Ziemi (nieco mniej od dystansu Ziemia-Księżyc). Zaplanowano szczegółowe obserwacje obiektu. (NASA)

29 października - Jowisz w opozycji względem Słońca (AstroNEWS)

26 października - średnica planety karłowatej 136199 Eris została ustalona z dużą dokładnością na 2326 ±12 km (ESO)

Kopuła teleskopu Hobby-Eberly

26 października - grupa astronomów z Pennsylvania State University i Uniwersytetu Mikołaja Kopernika (w ramach projektu PennState Torun Planet Search) na podstawie obserwacji wykonanych przy użyciu Teleskopu Hobby-Eberly dokonała odkrycia trzech planet pozasłonecznych należących do typu gazowych olbrzymów (polskieradio.pl)

21 października - dokonano bezpośredniej obserwacji brązowego karła typu Y WD 0806-661 B okrążającego białego karła WD 0806-661. WD 0806-661 B jest do tej pory najchłodniejszym bezpośrednio zaobserwowanym towarzyszem gwiazdy. (NASA)

19 października - za pomocą teleskopu VISTA należącego do ESO odkryto dwie nowe gromady kuliste należące do Drogi Mlecznej - VVV CL001 oraz VVV CL002 (ESO)

18 października - zespół astronomów z NASA opublikował katalog źródeł promieniowania gamma opracowany na podstawie obserwacji teleskopu Fermi. Natura prawie jednej trzeciej (ok. 600 spośród 1873) zaobserwowanych źródeł jest nieznana. (NASA)

6 października - za pomocą sondy Venus Express odkryto warstwę ozonową w atmosferze Wenus (ESA)

Czy wiesz...

...w jaki sposób świecą Bańki Lymana?

...dlaczego brązowy karzeł 2MASS 2139 gwałtownie zmienia jasność?

...co może istnieć na planecie HD 85512 b?

Powstanie Drogi Mlecznej

...co wspólnego z astronomią mają obrazy: Jacopa Tintoretta, Adama Elsheimera, Frederica Churcha i Forda Madoxa Browna oraz rzeźba Atlas Farnezyjski?

...co zawiera Tabliczka Wenus z czasów Ammi-saduqi?

...do czego mogły być używane Kość Ishango oraz Kość z Lebombo?

kto odkrył metodę umożliwiającą obserwowanie spadających gwiazd w biały dzień?

…jaką funkcję pełni największa lądowa ruchoma konstrukcja?

Pozostałość po nowej powrotnej T Pyxidis

…dlaczego obserwuje się tak niewiele pozostałości po wybuchach gwiazd nowych?

...w jaki sposób powstają obiekty Thorne'a-Żytkowej?

...jak powstały karły helowe CSS 41177?

...skąd się wzięły i jak duże są Bąble Fermiego?

...że Nemesis ma siostrę Tyche?

...która galaktyka wykazuje największe zaobserwowane przesunięcie ku czerwieni?

Pętla Barnarda

…wokół jakiego łba „zaciska się” Pętla Barnarda?

kto uważany jest za ojca współczesnej chińskiej astronomii?

dlaczego nazwy dwóch różnych planetoid pochodzą od nazwy Chin?

...kiedy połączą się białe karły stanowiące układ J0923+3028?


Artykuł miesiąca
Wizja artystyczna dysku protoplanetarnego

Powstanie i ewolucja Układu Słonecznego rozpoczęły się 4,6 miliarda lat temu, gdy na skutek grawitacyjnego zapadnięcia się jednej z części niestabilnego obłoku molekularnego rozpoczął się proces formowania Słońca i innych gwiazd. Większość zapadającej się masy z tej części obłoku zebrała się pośrodku, tworząc Słońce, podczas gdy reszta spłaszczyła się, formując dysk protoplanetarny, z którego następnie powstały planety, księżyce, asteroidy i pozostałe małe ciała Układu Słonecznego.

Ten powszechnie akceptowany model znany jako hipoteza mgławicy słonecznej został po raz pierwszy zaproponowany w XVIII wieku przez Emanuela Swedenborga, Immanuela Kanta i Pierre'a Simona Laplace'a. Jego późniejszy rozwój wymagał współudziału rozmaitych dyscyplin naukowych takich jak astronomia, fizyka, geologia czy nauki planetarne.


przeczytaj cały artykuł | poprzednie miesiące...

Sylwetka badacza
Jan Heweliusz, portret pędzla Daniela Schultza

Jan Heweliusz, łac. Johannes Hevelius, niem. Johann Hewelcke, inne formy nazwiska: Hewel, Hewelke, Höfelcke, Hövellius, Höwelcke (ur. 28 stycznia 1611 w Gdańsku, zm. 28 stycznia 1687 w Gdańsku) – gdański astronom, matematyk i konstruktor instrumentów naukowych.

Pochodził z zamożnej, niemieckojęzycznej, luterańskiej rodziny browarników. Przodkowie Heweliusza przybyli z Ottendorfu w 1434 i osiedlili się w Steblewie, od 1526 zaś zamieszkali w Gdańsku.

Duży wpływ na przyszłe życie Heweliusza miała rozpoczęta w 1618 nauka w Gdańskim Gimnazjum Akademickim, gdzie pod wpływem profesora nauk ścisłych Piotra Krügera zainteresował się astronomią, zbudował też swoje pierwsze przyrządy.


przeczytaj cały artykuł | poprzednie sylwetki...

Działy astronomii

Pojęcia ogólne

Najjaśniejsze gwiazdy

Kategorie

Artykuły medalowe

Dobre artykuły

Zdjęcie miesiąca

Róża utworzona z galaktyk – para galaktyk UGC 1810 oraz UGC 1813, tworzących razem układ znany jako ARP 273 - na zdjęciu wykonanym przez Kosmiczny Teleskop Hubble'a.

Do zrobienia

Do napisania

Arabia Terra - Astronomische Gesellschaft - Baza Marsjańska w Toruniu - British Astronomical Association - CBAT - ciemna galaktyka - Daniel Kirkwood - efekty niegrawitacyjne - Erik Bertil Holmberg - Franz Xaver von Zach - GRB 970508 - gwiazda azymutalna - ING - lokalny obłok międzygwiazdowy - PCAS - PDS - refrakcja azymutalna - Royal Astronomical Society - Societe Astronomique de France - Strumień Orphan - system kopernikański - UGPS J072227.51-054031.2 - UKIRT Infrared Deep Sky Survey - wybuch gwiazdy - zderzenie gwiazd - związek Fabera–Jacksona - związek M-sigma

więcej propozycji

Do poszerzenia

aberracja planetarna - aerolit - anomalia prawdziwa - astrofotografia - asterosejsmologia - Atlas Osobliwych Galaktyk - Bąbel Lokalny - Carl Sagan - Catalina Sky Survey - ciało niebieskie - ciąg główny - Droga Mleczna - Efekt Sachsa-Wolfe'a - ekstynkcja atmosferyczna - gaz międzyplanetarny - Grupa Kreutza - gwiazda rozbłyskowa - gwiazdozbiór Źrebięcia - heliofizyka - linia wodoru 21 cm - Messier 73 - meteoryt żelazny - mgławica emisyjna - mgławica planetarna - NEAT - NGC 206 - NGC 1850 - Pierre Méchain - pierwotna nukleosynteza - protoplaneta - pył kosmiczny - radioastronomia - sfera armilarna - Tellurium - zagubione komety - zagubione planetoidy - Zhang Heng - Związek Tully'ego-Fishera

Technikalia

Przydatne linki:


Astronomia w projektach siostrzanych

Astronomia na Wikinews Astronomia na Wikibooks Astronomia na Wikicommons
Wiadomości Darmowe podręczniki Ilustracje
Wikinews-logo.png Wikibooks-logo.svg Commons-logo.svg

Inne portale tematyczne w polskiej Wikipedii

Portal.svg
masaż warszawa ser Zegar Śmierci czarter jachtów na mazurach smycze
Notice: ob_end_flush() [ref.outcontrol]: failed to delete and flush buffer. No buffer to delete or flush. in /home/pozycjon/domains/wydobywczy.info/public_html/index.php on line 81