Portal:Węgry

Portal Węgry (węg. Magyarország posłuchaj) winien przybliżyć czytelnikowi tematy związane z Węgrami i stanowić przegląd artykułów w polskojęzycznej Wikipedii z nimi związanych. Ponadto winien on przyczynić się do poprawienia systematyki i jakości, jak też stanowić uzupełnienie dla Kategorii „Węgry”. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych współpracą do dyskusji nad formą i treścią portalu.

Geografia i przyroda Ogólne: Geografia Węgier Krainy geograficzne: Badacsony, Baczka, Puszta, Mała Nizina Węgierska, Kotlina Panońska, Sváb-Törökország, Szekszárd, Villány-Siklós Regiony należące kiedyś do Węgier: Siedmiogród, Banat, Seklerszczyzna, Felvidék Łańcuchy górskie: Börzsöny, Góry Bukowe, Las Bakoński, Mátra, Mecsek Góry: Kékes Najniższy punkt: Gyálarét (78 m) Wody: Rzeki: Dunaj - Cisa - Litawa - Raba - Drawa - Marusza - Zala - Ipola - Sajó - Hernád - Bodrog - Keresz - Samosz - Torna Jeziora: Balaton - Velence - Jezioro Nezyderskie Miasta: Budapeszt - Debreczyn - Miszkolc - Segedyn - Pecz - Győr - Sopron - dalsze miasta... Ochrona przyrody: Parki narodowe na Węgrzech edytuj Historia Przegląd: Historia Węgier Ogólne: Królestwo Węgier - Austro-Węgry - Ugrofinowie - Węgrzy Średniowiecze (do ok. 1450): Pojęcia: Andegawenia - Arpadowie - Złota Orda - Jagiellonowie – Mongołowie Wydarzenia: Bitwa pod Kalbsrieth (933) - Bitwa nad rzeką Lech (955) - Pokój w Ołomuńcu (1479) Osobowości: Zoltán- Arpad - Stefan I Święty - Jan Hunyady - Władysław Hunyady - Władysław Pogrobowiec Nowożytna (do 1789): Pojęcia: Habsburgowie - Labancowie - Kurucowie Wydarzenia: Powstanie Rakoczego - Bitwa pod Mohaczem (1526) - Bitwa pod Mohaczem (1687) Osobowości: Gábor Bethlen - Franciszek II Rakoczy - Ludwik II Jagiellończyk Nowożytna (do 1945): Pojęcia: Regent Horthy - Strzałokrzyżowcy - Traktat w Trianon - Wiedeński werdykt - Austriacko-Węgierska Ugoda - Austro-Węgry - Zalitawia - Madziaryzacja - Magnat Wydarzenia: Powstanie węgierskie 1848 - Bitwa pod Gorlicami - Bitwy nad Isonzo Osobowości: Lajos Kossuth - Miklós Horthy - István Széchenyi - Ferenc Deák Nowożytna (od 1945): Pojęcia: Węgierska Socjalistyczna Partia Robotnicza - Układ Warszawski - Partnership for Peace - NATO - Rozszerzenie UE Wydarzenia: Powstanie węgierskie 1956 Osobowości: Mátyás Rákosi - János Kádár - Imre Nagy Symbole: Korona Świętego Stefana edytuj Polityka Komitaty: Bács-Kiskun - Baranya - Békés - Borsod-Abaúj-Zemplén - Csongrád - Fejér - Győr-Moson-Sopron - Hajdú-Bihar - Heves - Jász-Nagykun-Szolnok - Komárom-Esztergom - Nógrád - Pest - Somogy - Szabolcs-Szatmár-Bereg - Tolna - Vas - Veszprém - Zala + Budapeszt jako rejon niezależny Organy: władza wykonawcza: Premierzy Węgier (obecnie Viktor Orbán) Władza ustawodawcza: Węgierski Parlament władza sądownicza: Węgierski trybunał konstytucyjny Partie polityczne: Węgierska Partia Socjalistyczna (Magyar Szocialista Párt) Związek Wolnych Demokratów (Szabad Demokraták Szövetsége) Fidesz (Fidesz – Magyar Polgári Szövetség) Węgierskie Forum Demokratyczne (Magyar Demokrata Fórum) Sojusz Zielonych Demokratów (Węgry) Osobowości: János Áder - Péter Balázs - Gábor Demszky (Burmistrz Budapesztu) - István Hiller - László Kovács - László Sólyom - Katalin Szili - dalsi ... Polityka zagraniczna: Grupa Wyszehradzka edytuj Gospodarka i transport Autostrady na Węgrzech (autópálya): Autostrada M0 (Węgry), Autostrada M1 (Węgry), Autostrada M3 (Węgry), Autostrada M15 (Węgry), Autostrada M30 (Węgry), Autostrada M70 (Węgry) Przedsiębiorstwa z siedzibą na Węgrzech: MÁV - MOL - Magyar Telekom - Malév - OTP Bank - Rába - Apenta - AUDI HUNGARIA MOTOR Kft. - Chio-Wolf Magyarország - Dreher - Ganz - GE Ungarn - Gedeon Richter - Graphisoft - Nestlé Ungarn - Pannon-GSM - Pharmavit - Zwack - Pick Waluta: Forint - Pengő edytuj Kultura & Nauka Film: Mephisto (film) - Being Julia - Kontrolerzy Grupy etniczne i narodowe: Węgrzy - Romowie - Niemcy (Donauschwaben) - Serbowie - Słowacy - Rumuni - Żydzi Kuchnia węgierska: Gulasz (węg. pörkölt) - Szegediner i Debrecziner (kiełbasy), Leczo - Tokaj - Langosz - Papryka - Erős Pista - Gyümölcsleves (węgierska zupa owocowa) - Halászlé (węgierska zupa rybna) - Tokań - Salami Literatura, język i dzieła literackie: Literatura węgierska – Język węgierski - Język słowacki - Język romski – Tragedia człowieka – Hunor i Magor –Nyugat na liście światowego dziedzictwa UNESCO: nabrzeże Dunaju i zamek Buda w Budapeszcie – wieś Hollókő – jaskinie Aggtelek – klasztor Benedyktynów w Pannonhalma – Park Narodowy Hortobágy – wczesnochrześcijański grobowiec w Pécs – obszar nad Jeziorem Nezyderskim - winnice tokajskie (Tokaj-Hegyalja) Media Prasa: Magyar Nemzet - Magyar Hírlap - Népszabadság - Népszava - Budapester Zeitung - Pester Lloyd – Nyugat Stacje telewizyjne: Duna TV - MTV - TV2 - RTL Klub - hir TV Stacje radiowe: Bartók Rádió - Budapest Rádió - Danubius Rádió - Juventus Rádió - Kossuth Rádió - Petőfi Rádió - Radiocafé 98.6 - Sláger Rádió - Tilos Rádió Muzyka i taniec: Tradycyjne: Szózat - Gloomy Sunday - Himnusz Zespoły muzyczne: NOX - Aurora – Omega – Ektomorf Nauka i Oświata: Uniwersytet Andrássy - Uniwersytet w Debreczynie - Uniwersytet w Segedynie - Węgierska Akademia Nauk - Uniwersytety na Węgrzech - Fasori Gimnázium Osobowości: Filmowcy: Aktorzy: Géza von Bolváry - István Bubik - María Corda - Gábor Egressy - Paul Lukas - Zsa Zsa Gabor Reżyserzy: Nimród Antal - Márta Mészáros - István Szabó - Béla Tarr Muzycy: Kompozytorzy: Valentin Bakfark - Béla Bartók - Ernő Dohnányi - Ferenc Erkel - Peter Eötvös - Imre Kálmán - Zoltán Kodály - Joseph Kosma - György Kurtág- Ferenc Lehár - György Ligeti - Franz Liszt Dyrygenci: Antal Doráti - Peter Eötvös - István Kertész - Artur Nikisch - Eugene Ormandy - Hans Richter - Fritz Reiner - Georg Solti - George Szell Instrumentaliści: Géza Anda - Leopold Auer - László Sáry - György Cziffra - Joseph Joachim - Zoltán Kocsis - András Schiff - Tibor Serly Malarze: Miklós Barabás - Gyula Benczúr - Adolf Fényes - Lajos Kassák - Tivadar Kosztka Csontváry - Mihály Munkácsy - László Moholy-Nagy - József Rippl-Rónai - Pál Szinyei Merse - Mihály Zichy dalsi... Naukowcy: György Békésy - László Bíró - Loránd Eötvös - Paul Erdős - Leopold Fejér - János Harsányi - John Kemeny - Imre Lakatos - György Lukács - Ervin László - John von Neumann - János Rácz - Tibor Radó - Frigyes Riesz - Ignaz Semmelweis - Albert Szent-Györgyi - Leó Szilárd - Sámuel Teleki - Edward Teller - Eugene Wigner.. dalsi.. Pisarze: Endre Ady - János Arany - Péter Esterházy - Mór Jókai - Attila József - Imre Kertész - Sándor Márai - István Örkény - Sándor Petőfi - Mihály Vörösmarty - dalsi... Religie: Kościół rzymskokatolicki - Węgierski kościół greckokatolicki - Kalwinizm - Luteranizm - Judaizm - Baptyści Sztuki piękne i Architektura: Most Wolności - Baszta Rybacka - Kościół św. Mateusza (Budapest) - Budapeszteńskie Termy - Metro budapeszteńskie - Parlament - Węgierska Galeria Narodowa - Most Łańcuchowy - Most Elżbiety edytuj Sport Piłka nożna: Reprezentacja Węgier w piłce nożnej - Złota jedenastka - MLSZ Ujpest Budapeszt – Ferencvárosi TC Formuła 1: Grand Prix Węgier Osobowości: Adrián Annus - Victor Barna - József Bozsik - László Cseh - Krisztina Egerszegi - Róbert Fazekas - Péter Lékó - Judit Polgár - Ferenc Puskás - dalsi... edytuj Listy Kategorie

Flaga Węgier Waluta Węgier Hymn Węgier Herb Węgier Położenie Węgier w Europie Artykuł miesiąca Polscy uchodźcy na Węgrzech w latach 1939-1945 - obywatele RP, którzy w konsekwencji agresji Niemiec i ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 r. znaleźli schronienie na terytorium graniczącego z Polską od 15 marca 1939 r. Królestwa Węgier. Po okupacji Węgier przez Armię Czerwoną dokonano spisu Polaków na Węgrzech. Zarejestrowano 21 obozów wojskowych, w których przebywało 1430 oficerów (w tym 334 członków ich rodzin) i 3741 szeregowych (w tym 95 członków ich rodzin). Liczbę cywilów oszacowano na 2835 osób. W połowie 1944 r. na Węgrzech w sumie przebywało około 8500 uchodźców. NKWD dokonało aresztowań wśród ekspozytury rządu RP. Większość z uchodźców pozostałych na Węgrzech po 1944 po wojnie powróciła do kraju. Nad Dunajem pozostało tylko kilka skupisk Polonii, z których największe było w Budapeszcie oraz w górniczych miasteczkach Tata i Tatabánya. Zobacz też: Marian Steifer, Andrzej Zahorski, Raoul Wallenberg ... Węgry-Quiz Co to za jezioro, wskazówka: leży ono na granicy Węgier i Austrii? Jaki węgierski film otrzymał 2004 nagrodę za nalepszy debiutna festiwalu filmowym w Cannes? Co mają wspólnego marsjanie z Węgrami Kto jest aktualnie premierem Węgier? Która amerykańsko-węgierska aktorka powiedziała: "Mężczyzna z wysokim stanem bankowego konta nie może być brzydki." Organizacyjne Nowe i istotnie przerobione artykuły 21.07.07 Béla Tarr 13.07.07 Celldömölk 07.07.07 Iván Faragó 03.07.07 Imre Hera edytuj Brakujące artykuły - Hatvan (hu) - Herend (hu) - Tibor Gyurkovics - Ferenc Kölcsey (hu) - Kelemen Mikes (hu) - Árpád Szakasits (en) - Mátyás Szűrös (en) - Ferenc Glatz - Tamás Ascher - István Örkény (hu) - József Katona (hu) - Nemzetbiztonsági Hivatal (en) - Zsolt Harsányi - György Márkus / György Markus / Gyoergy Markus / Gyorgy Markus (en) - Étienne Balázs (Etienne Balázs / István Balázs) (en) - Etienne Hajdu (Étienne Hajdu, Étienne Hajdú, István Hajdú) (en) - Ród Kolloniotsch - Karoline Unger - Eduard Wertheimer / Ede Wertheimer - Zoltán Kocsis(en)(hu) - Tibor Serly(en)(hu) - Ernő Dohnányi(en) - Joseph Joachim(en) -Edda (grupa muzyczna) (de) -Hungaria(de) -Neo (grupa muzyczna)(de) -Romano Drom(de) edytuj Artykuły do poprawy Valentinus Bakfark (hu) - Zoltán Kodály (hu) - Béla Bartók(en)(hu) - György Ligeti(en)(hu) - Franz Liszt(en) - Emmerich Kálmán(en) edytuj Warte przeczytania Jerzy Józef Jan Sochocki (ur. 1 kwietnia 1895 we Lwowie, zm. 14 października 1974 w Birmingham) - generał brygady Wojska Polskiego. W sierpniu 1914 roku wstąpił do Legionów Polskich. Walczył w szeregach 3 i 6 Pułku Piechoty Legionów. W listopadzie 1915 roku wcielony został do Cesarskiej i Królewskiej Armii. Walczył na froncie włoskim i tam dostał się do niewoli. W grudniu 1918 roku przyjęty został do Armii Polskiej we Francji i przydzielony do Batalionu Saperów. Od maja 1919 roku do marca 1923 roku dowodził kompanią i pełnił obowiązki dowódcy XVIII Batalionu Saperów. W kwietniu 1923 roku objął dowództwo X Batalionu Saperów w 4 Pułku Saperów. W sierpniu 1925 roku powierzono mu pełnienie obowiązków zastępcy dowódcy 6 Pułku Saperów w Przemyślu. więcej informacji... edytuj Ciekawa ilustracja Koronacja św. Władysława

Przypisy